Dodatek za wielochorobowość

Dodatek za wielochorobowość – pieniądze, które są w systemie. Pytanie, czy są u Was.


1. Czym jest dodatek za wielochorobowość?

Dodatek za wielochorobowość to dodatkowe finansowanie dla POZ za realną opiekę nad pacjentem przewlekle chorym – nie za deklarację, tylko za prawidłowo zakodowaną wizytę i rozpoznania.

Mechanizm jest prosty:

im więcej różnych grup dziedzinowych chorób przewlekłych u pacjenta, tym wyższa miesięczna kwota przypisana do tego pacjenta.

Przykładowo:

  • 1 grupa – ok. 20 zł/mies.
  • 2 grupy – ok. 33 zł
  • 3 grupy – ok. 43 zł
  • 4 i więcej – ponad 50 zł

To nie jest dodatek „uznaniowy”, to nie są nadwykonania.

To jest algorytm finansowania NFZ dzięki negocjacjom FPZ z płatnikiem.

Szczegóły znajdują się w Zarządzeniu Prezesa NFZ 47/2025/DSOZ


Dlaczego to jest ważne

👉 Te pieniądze są w systemie i należą się automatycznie – jeśli prawidłowo sprawozdajemy świadczenia.

Ich wysokość w ogromnej mierze zależy od:

  • jakości kodowania,
  • organizacji pracy,
  • świadomości zespołu.

2. Za jakie choroby przysługuje dodatek?

Dodatek oparty jest o konkretne grupy dziedzinowe (Załącznik nr 20 do Zarządzenia 22/2025/DSOZ Prezesa NFZ), m.in.:

  • Diabetologia – E10–E14, R73
  • Kardiologia – I10–I15, I20–I25, I48–I50
  • Endokrynologia – E00–E89
  • Pulmonologia – J41–J45
  • Nefrologia – N18

Kluczowa zasada:
👉 liczą się różne grupy dziedzinowe, nie liczba rozpoznań w jednej grupie.


3. Kiedy dodatek się nalicza?

Dodatek nalicza się, gdy spełnione są jednocześnie warunki:

✔ odpowiedni typ świadczenia:

  • wizyta w POZ (produkt 121),
  • wizyta domowa,
  • porada kompleksowa,
  • teleporada

✔ prawidłowe rozpoznania ICD-10 (z różnych grup)

✔ brak „psucia wizyty” przez:

  • Z76.0,
  • sprawozdanie wizyty jako porady receptowej

👉 Jeżeli do wizyty „dokleimy” Z76.0 albo zrobimy z niej poradę receptową – dodatek nie naliczy się. Tu najczęściej tracimy pieniądze. Oczywiście, świadczenia należy sprawozdawać zgodnie z ich właściwością. Ale system pracy można zorganizować tak, aby porad receptowych było jak najmniej.


4. Jak długo działa dodatek?

To jest element, który realnie zmienia wynik finansowy:

  • po poradzie kompleksowej → dodatek obowiązuje 12 miesięcy
    (jeśli pacjent nie korzysta z AOS)
  • bez kompleksowej → tylko 6 miesięcy

👉 Wniosek: dobrze zakodowana porada kompleksowa = podwojenie czasu finansowania.


5. Jak kodować wizyty – praktyka, nie teoria

System NFZ „widzi” maksymalnie 4 kody ICD-10 z wizyty. Sprawozdają się one raportem statystycznym.

Dlatego:

  • wpisujemy wszystkie choroby,
  • ale pierwsze 4 mają znaczenie krytyczne.

Kluczowa zasada:
👉 pierwsze 4 rozpoznania powinny pochodzić z różnych grup dziedzinowych.

Przykład:

Pacjent:

  • I10 (nadciśnienie tętnicze)
  • I48 (AF)
  • I50 (niewydolność serca)
  • E11 (cukrzyca)
  • E03 (niedoczynność tarczycy)
  • N18 (PChN)

Zła kolejność kodowania:

  • I10, I48, I50, E11 → dodatek naliczy się tylko za 2 grupy (kardiologia + diabetologia)

Dobra kolejność:

  • I10, E11, E03, N18 → dodatek naliczy się za 4 grupy = maksymalny dodatek

👉 To nie jest „naciąganie”.
To jest prawidłowe odwzorowanie stanu zdrowia pacjenta. Na miejscach 5,6,7 itp. można wpisywać wszystkie rozpoznania pacjenta. Istotne finansowo jest kodowanie czterech pierwszych rozpoznań.


6. Dane z praktyki – różnica w pieniądzu

Dwa podmioty zrzeszone w naszym związku, o porównywalnej populacji pacjentów (ok 3 800 pacjentów, podobny rozkład populacji):

  • Podmiot 1:
    • wielochorobowość: ok. 9,5 tys. zł / miesiąc
  • Podmiot 2:
    • wielochorobowość: ponad 23 tys. zł / miesiąc

👉 Różnica: ponad 13 tys. zł miesięcznie
👉 Rocznie: ~150 tys. zł

Populacja podobna. Pacjenci podobni.

Różnica?
👉 kodowanie + organizacja pracy

13 000 zł to dwa etaty koordynatora / 1,5 etatu pielęgniarki / 3/4 etatu lekarza. Albo po prostu nasze dodatkowe wynagrodzenie.


Co z tego wynika w praktyce

Na przykładzie tych dwóch podmiotów widać jasno:

👉 to nie jest efekt „lepszych pacjentów”
👉 to nie jest efekt „większej liczby wizyt”

To jest efekt:

  • systemowego podejścia do pacjenta przewlekłego
  • prawidłowego kodowania
  • uporządkowanej pracy zespołu

I co ważne:

👉 to nie dzieje się w miesiąc
👉 ale w perspektywie kilkunastu miesięcy realnie zmienia wynik finansowy praktyki


7. Co realnie „zjada” dodatek?

Najczęstsze błędy:

  • dominacja porad receptowych
  • brak uzupełniania rozpoznań przewlekłych
  • niedbałość w prowadzeniu dokumentacji i sprawozdawczości
  • brak myślenia „przekrojowego” o pacjencie
  • nieświadomość lekarzy, że ICD-10 = pieniądz dla przychodni

👉 Jeśli w Twojej poradni królują porady receptowe lub nie pilnujesz sprawozdawczości, to systemowo oddajesz pieniądze, które są w Twojej umowie.


8. AOS – realna bariera, ale też nasza odpowiedzialność

Część pacjentów „ucieka” z POZ do AOS i tam pozostaje latami.

Typowy przykład:

  • nadciśnienie tętnicze na 1–2 lekach
  • stabilny pacjent, który spokojnie może być prowadzony w POZ

👉 formalnie:

  • pacjent w AOS = brak dodatku za wielochorobowość w POZ

👉 Warto powiedzieć uczciwie: ktoś tego pacjenta tam skierował

Czasami SOR / oddział / NPL, ale bardzo często było to skierowanie z POZ.


Co możemy zrobić jako managerowie

Nie odbierać pacjentów z AOS „na siłę”.

Tylko:
👉 zbudować u siebie realną wartość

  • dostępność wizyt
  • uporządkowaną diagnostykę
  • regularną kontrolę
  • optymalizację leczenia

Pacjent zostaje tam, gdzie:
👉 ma poczucie bezpieczeństwa i ciągłości opieki


9. Wnioski do wdrożenia (dla managera)

  1. Szkolenie lekarzy z kodowania (konkret, nie teoria)
  2. Wdrożenie zasady: każda wizyta przewlekła = pełne spektrum ICD-10 związane z wielochorobowością pacjenta.
  3. Ograniczanie porad receptowych: zamiana na realne wizyty (nawet krótkie)
  4. Monitorowanie liczby pacjentów z 2+, 3+, 4+ grupami
  5. Wykorzystanie porad kompleksowych jako standardu u pacjentów wielochorobowych

👉 To jest dobry i wartościowy element modelu biznesowego POZ.


10. Pro tip managera: ukryty potencjał – przewlekła choroba nerek (N18)

Wielu naszych pacjentów ma nierozpoznaną przewlekłą chorobę nerek (PChN).

Rozpoznanie:

  • eGFR <60 w 2 badaniach w odstępie ≥3 miesięcy
  • dodatkowo (jeśli realizujemy OK): UACR

Dlaczego to ważne?

✔ medycznie:

  • zmienia cele lipidowe
  • wymusza optymalizację leczenia
  • wpływa na decyzje terapeutyczne

✔ systemowo:

  • daje dodatkową grupę dziedzinową w OK (nefrologia – N18)
  • zwiększa dodatek za wielochorobowość

✔ populacyjnie:

  • większość pacjentów NIE wymaga AOS ani nefrologa
  • to klasyczna opieka w POZ

✔ dodatkowo:

  • umożliwia niektóre bezpłatne szczepienia zalecane po 65 r.ż.

👉 To jeden z najprostszych i najbardziej uzasadnionych klinicznie sposobów:

  • poprawy jakości opieki
  • i jednocześnie zwiększenia finansowania

Tutaj znajdują się wytyczne Konsultant Krajowej w dziedzinie medycyny rodzinnej dotyczące rozpoznawania i leczenia przewlekłej choroby nerek w POZ. Krótko i treściwie.


Podsumowanie

Dodatek za wielochorobowość to nie „bonus”. To jest efekt tego, czy zarządzamy swoją praktyką świadomie.

To są pieniądze, które już są w systemie i albo trafiają do naszej praktyki, albo zostają w NFZ.

Na przykładzie dwóch podmiotów widać jasno:

  • podobna populacja
  • zupełnie inny efekt finansowy

👉 różnica: podejście managerskie

To jest praca, której nie zrobi za nas NFZ, FPZ. Nie zrobią też tego lekarze, zatrudnieni „na godzinki”.

👉 To jest nasza rola jako właścicieli POZ.

I to jest dokładnie jeden z tych obszarów, który w obecnych realiach musimy uporządkować.