Dodatek za wielochorobowość – pieniądze, które są w systemie. Pytanie, czy są u Was.
1. Czym jest dodatek za wielochorobowość?
Dodatek za wielochorobowość to dodatkowe finansowanie dla POZ za realną opiekę nad pacjentem przewlekle chorym – nie za deklarację, tylko za prawidłowo zakodowaną wizytę i rozpoznania.
Mechanizm jest prosty:
im więcej różnych grup dziedzinowych chorób przewlekłych u pacjenta, tym wyższa miesięczna kwota przypisana do tego pacjenta.
Przykładowo:
- 1 grupa – ok. 20 zł/mies.
- 2 grupy – ok. 33 zł
- 3 grupy – ok. 43 zł
- 4 i więcej – ponad 50 zł
To nie jest dodatek „uznaniowy”, to nie są nadwykonania.
To jest algorytm finansowania NFZ dzięki negocjacjom FPZ z płatnikiem.
Szczegóły znajdują się w Zarządzeniu Prezesa NFZ 47/2025/DSOZ
Dlaczego to jest ważne
👉 Te pieniądze są w systemie i należą się automatycznie – jeśli prawidłowo sprawozdajemy świadczenia.
Ich wysokość w ogromnej mierze zależy od:
- jakości kodowania,
- organizacji pracy,
- świadomości zespołu.
2. Za jakie choroby przysługuje dodatek?
Dodatek oparty jest o konkretne grupy dziedzinowe (Załącznik nr 20 do Zarządzenia 22/2025/DSOZ Prezesa NFZ), m.in.:
- Diabetologia – E10–E14, R73
- Kardiologia – I10–I15, I20–I25, I48–I50
- Endokrynologia – E00–E89
- Pulmonologia – J41–J45
- Nefrologia – N18
Kluczowa zasada:
👉 liczą się różne grupy dziedzinowe, nie liczba rozpoznań w jednej grupie.
3. Kiedy dodatek się nalicza?
Dodatek nalicza się, gdy spełnione są jednocześnie warunki:
✔ odpowiedni typ świadczenia:
- wizyta w POZ (produkt 121),
- wizyta domowa,
- porada kompleksowa,
- teleporada
✔ prawidłowe rozpoznania ICD-10 (z różnych grup)
✔ brak „psucia wizyty” przez:
- Z76.0,
- sprawozdanie wizyty jako porady receptowej
👉 Jeżeli do wizyty „dokleimy” Z76.0 albo zrobimy z niej poradę receptową – dodatek nie naliczy się. Tu najczęściej tracimy pieniądze. Oczywiście, świadczenia należy sprawozdawać zgodnie z ich właściwością. Ale system pracy można zorganizować tak, aby porad receptowych było jak najmniej.
4. Jak długo działa dodatek?
To jest element, który realnie zmienia wynik finansowy:
- po poradzie kompleksowej → dodatek obowiązuje 12 miesięcy
(jeśli pacjent nie korzysta z AOS) - bez kompleksowej → tylko 6 miesięcy
👉 Wniosek: dobrze zakodowana porada kompleksowa = podwojenie czasu finansowania.
5. Jak kodować wizyty – praktyka, nie teoria
System NFZ „widzi” maksymalnie 4 kody ICD-10 z wizyty. Sprawozdają się one raportem statystycznym.
Dlatego:
- wpisujemy wszystkie choroby,
- ale pierwsze 4 mają znaczenie krytyczne.
Kluczowa zasada:
👉 pierwsze 4 rozpoznania powinny pochodzić z różnych grup dziedzinowych.
Przykład:
Pacjent:
- I10 (nadciśnienie tętnicze)
- I48 (AF)
- I50 (niewydolność serca)
- E11 (cukrzyca)
- E03 (niedoczynność tarczycy)
- N18 (PChN)
Zła kolejność kodowania:
- I10, I48, I50, E11 → dodatek naliczy się tylko za 2 grupy (kardiologia + diabetologia)
Dobra kolejność:
- I10, E11, E03, N18 → dodatek naliczy się za 4 grupy = maksymalny dodatek
👉 To nie jest „naciąganie”.
To jest prawidłowe odwzorowanie stanu zdrowia pacjenta. Na miejscach 5,6,7 itp. można wpisywać wszystkie rozpoznania pacjenta. Istotne finansowo jest kodowanie czterech pierwszych rozpoznań.
6. Dane z praktyki – różnica w pieniądzu
Dwa podmioty zrzeszone w naszym związku, o porównywalnej populacji pacjentów (ok 3 800 pacjentów, podobny rozkład populacji):
- Podmiot 1:
- wielochorobowość: ok. 9,5 tys. zł / miesiąc
- Podmiot 2:
- wielochorobowość: ponad 23 tys. zł / miesiąc
👉 Różnica: ponad 13 tys. zł miesięcznie
👉 Rocznie: ~150 tys. zł
Populacja podobna. Pacjenci podobni.
Różnica?
👉 kodowanie + organizacja pracy
13 000 zł to dwa etaty koordynatora / 1,5 etatu pielęgniarki / 3/4 etatu lekarza. Albo po prostu nasze dodatkowe wynagrodzenie.
Co z tego wynika w praktyce
Na przykładzie tych dwóch podmiotów widać jasno:
👉 to nie jest efekt „lepszych pacjentów”
👉 to nie jest efekt „większej liczby wizyt”
To jest efekt:
- systemowego podejścia do pacjenta przewlekłego
- prawidłowego kodowania
- uporządkowanej pracy zespołu
I co ważne:
👉 to nie dzieje się w miesiąc
👉 ale w perspektywie kilkunastu miesięcy realnie zmienia wynik finansowy praktyki
7. Co realnie „zjada” dodatek?
Najczęstsze błędy:
- dominacja porad receptowych
- brak uzupełniania rozpoznań przewlekłych
- niedbałość w prowadzeniu dokumentacji i sprawozdawczości
- brak myślenia „przekrojowego” o pacjencie
- nieświadomość lekarzy, że ICD-10 = pieniądz dla przychodni
👉 Jeśli w Twojej poradni królują porady receptowe lub nie pilnujesz sprawozdawczości, to systemowo oddajesz pieniądze, które są w Twojej umowie.
8. AOS – realna bariera, ale też nasza odpowiedzialność
Część pacjentów „ucieka” z POZ do AOS i tam pozostaje latami.
Typowy przykład:
- nadciśnienie tętnicze na 1–2 lekach
- stabilny pacjent, który spokojnie może być prowadzony w POZ
👉 formalnie:
- pacjent w AOS = brak dodatku za wielochorobowość w POZ
👉 Warto powiedzieć uczciwie: ktoś tego pacjenta tam skierował
Czasami SOR / oddział / NPL, ale bardzo często było to skierowanie z POZ.
Co możemy zrobić jako managerowie
Nie odbierać pacjentów z AOS „na siłę”.
Tylko:
👉 zbudować u siebie realną wartość
- dostępność wizyt
- uporządkowaną diagnostykę
- regularną kontrolę
- optymalizację leczenia
Pacjent zostaje tam, gdzie:
👉 ma poczucie bezpieczeństwa i ciągłości opieki
9. Wnioski do wdrożenia (dla managera)
- Szkolenie lekarzy z kodowania (konkret, nie teoria)
- Wdrożenie zasady: każda wizyta przewlekła = pełne spektrum ICD-10 związane z wielochorobowością pacjenta.
- Ograniczanie porad receptowych: zamiana na realne wizyty (nawet krótkie)
- Monitorowanie liczby pacjentów z 2+, 3+, 4+ grupami
- Wykorzystanie porad kompleksowych jako standardu u pacjentów wielochorobowych
👉 To jest dobry i wartościowy element modelu biznesowego POZ.
10. Pro tip managera: ukryty potencjał – przewlekła choroba nerek (N18)
Wielu naszych pacjentów ma nierozpoznaną przewlekłą chorobę nerek (PChN).
Rozpoznanie:
- eGFR <60 w 2 badaniach w odstępie ≥3 miesięcy
- dodatkowo (jeśli realizujemy OK): UACR
Dlaczego to ważne?
✔ medycznie:
- zmienia cele lipidowe
- wymusza optymalizację leczenia
- wpływa na decyzje terapeutyczne
✔ systemowo:
- daje dodatkową grupę dziedzinową w OK (nefrologia – N18)
- zwiększa dodatek za wielochorobowość
✔ populacyjnie:
- większość pacjentów NIE wymaga AOS ani nefrologa
- to klasyczna opieka w POZ
✔ dodatkowo:
- umożliwia niektóre bezpłatne szczepienia zalecane po 65 r.ż.
👉 To jeden z najprostszych i najbardziej uzasadnionych klinicznie sposobów:
- poprawy jakości opieki
- i jednocześnie zwiększenia finansowania
Podsumowanie
Dodatek za wielochorobowość to nie „bonus”. To jest efekt tego, czy zarządzamy swoją praktyką świadomie.
To są pieniądze, które już są w systemie i albo trafiają do naszej praktyki, albo zostają w NFZ.
Na przykładzie dwóch podmiotów widać jasno:
- podobna populacja
- zupełnie inny efekt finansowy
👉 różnica: podejście managerskie
To jest praca, której nie zrobi za nas NFZ, FPZ. Nie zrobią też tego lekarze, zatrudnieni „na godzinki”.
👉 To jest nasza rola jako właścicieli POZ.
I to jest dokładnie jeden z tych obszarów, który w obecnych realiach musimy uporządkować.
