Nowe zawody medyczne – profilaktyk, dietetyk, opiekun medyczny

Wraz z wejściem w życie Ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych oraz Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 14 czerwca 2025 r. w sprawie szczegółowego wykazu czynności zawodowych osób wykonujących niektóre zawody medyczne, w zespołach POZ pojawili się nowi profesjonaliści medyczni.

👉 PROFILAKTYK – nowy zawód medyczny dedykowany m.in. do realizacji edukacji prozdrowotnej w ramach programu Moje Zdrowie. Oprócz tego, można wykorzystać jego kompetencje do prowadzenia programów profilaktycznych, oceny potrzeb zdrowotnych populacji, monitorowania i ewaluacji działań profilaktycznych oraz współpracy z innymi członkami zespołu POZ.

👉 DIETETYK – posiadający kwalifikacje do prowadzenia edukacji żywieniowej w ramach programu Moje Zdrowie oraz opieki koordynowanej, planowania interwencji dietetycznych, oceny stanu odżywienia pacjenta, a także udziału w leczeniu chorób dietozależnych i wspomaganiu terapii w chorobach przewlekłych.

📄 Opis wymagań i zakresów czynności:

👉 OPIEKUN MEDYCZNY – to zyskujący na popularności zawód medyczny, który z punktu widzenia podstawowej opieki zdrowotnej ma ogromny potencjał. Wsparcie udzielane pacjentom przewlekle chorym, osobom starszym czy niesamodzielnym to tylko część jego roli. Kompetencje opiekuna w wielu zakresach niemal pokrywają się z kompetencjami pielęgniarek, zatem może on odciążyć pielęgniarki w wykonywaniu części czynności pielęgnacyjnych i technicznych, wpływając na poprawę organizacji pracy zespołu POZ.

Posiada on uprawnienia m.in. do:

  • pobierania krwi żylnej i włośniczkowej,
  • wykonywania wymazów i testów diagnostycznych
  • pomiarów antropometrycznych i oceny BMI,
  • zmiany opatrunków na ranie,
  • podawania leków drogą doustną i przez skórę (na zlecenie)
  • prowadzenia edukacji w zakresie wykonywania czynności higienicznych, pielęgnacyjnych, a także prowadzenia zdrowego stylu życia

Opiekun medyczny został zaszeregowany w 7. grupie zawodowej (wskaźnik wynagrodzenia x 0,86).

🔍 Warto zadać sobie pytanie – czym zajmuje się dziś personel pielęgniarski w naszej praktyce? Czy jego kompetencje są wykorzystywane zgodnie z wykształceniem i ustawowymi uprawnieniami?
Zakres czynności nowych zawodów częściowo pokrywa się z obszarem pracy pielęgniarki, ale nie obejmuje ordynacji leków i wyrobów medycznych, prowadzenia wizyt kontrolnych czy samodzielnej kwalifikacji do szczepień. To dobry moment na redefinicję ról w zespole POZ – z korzyścią dla pacjenta i organizacji. 

Pamiętajmy, że kwalifikacje nie są po to, aby je mieć, tylko aby je wykorzystać.